Jak jeść goździki i na co pomagają?
Goździki od stuleci wykorzystywane były jako aromatyczna przyprawa o wyjątkowych właściwościach leczniczych. Po raz pierwszy zostały opisane w Chinach w 400 r. p.n.e. Ponadto znane były medycynie starożytnych Greków, którzy wykorzystywali je jeszcze przed powstaniem Imperium Rzymskiego. W dzisiejszym artykule omówimy właściwości lecznicze goździków i ich zastosowanie w gastronomii. Podpowiemy też, czy można jeść goździki.
Spis treści
- Czy można jeść goździki?
- Jak jeść i stosować goździki na co dzień?
- Goździk – pochodzenie i występowanie
- Jedzenie goździków – jak i na co je stosować?
- Goździki – skutki uboczne
- Przeciwwskazania i środki ostrożności – kiedy uważać na goździki?
- Goździk mielony – zastosowanie w kuchni
- Jak jeść goździki? Podsumowanie właściwości i działania
- FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy można jeść goździki?
Tak, goździki są w pełni jadalną przyprawą. Można je jeść na surowo (żuć lub ssać), przygotowywać z nich napary oraz dodawać do potraw i napojów. Ile goździków można zjeść dziennie? Zalecana bezpieczna dawka to 2–3 sztuki dziennie.
Jak jeść i stosować goździki na co dzień?
Oto najpopularniejsze i najbardziej efektywne sposoby na włączenie goździków do codziennej diety:
- żucie całych pąków (na ból zęba i świeży oddech): umieść 1–2 całe goździki w jamie ustnej i delikatnie je ssij lub żuj przez kilka minut. Uwalniający się eugenol działa miejscowo znieczulająco, antyseptycznie oraz natychmiast odświeża oddech i łagodzi ból zębów czy dziąseł,
- picie aromatycznego naparu (na ból gardła i przeziębienie): zalej 3–5 pąków goździka szklanką wrzącej wody i parz pod przykryciem przez około 10 minut. Taki rozgrzewający napar działa przeciwbakteryjnie, wspomaga odporność i przynosi ulgę przy infekcjach górnych dróg oddechowych,
- dodawanie mielonych pąków do dań: sproszkowane goździki idealnie wzbogacają smak potraw wytrawnych (duszona wołowina, dziczyzna, dania z kapusty, pasztety) oraz słodkich (pierniki, kompoty, przetwory owocowe). Dodatek przyprawy ułatwia trawienie i zapobiega wzdęciom.
Goździk – pochodzenie i występowanie
Goździkowiec wonny jest wiecznie zielonym drzewem z rodziny mirtowatych. Naturalnie występuje w klimacie zwrotnikowym, m.in. na terenach Filipin, Indonezji oraz w Indiach Zachodnich. W celach medycznych wykorzystuje się suszone pąki kwiatowe, które następnie mogą być poddane destylacji w celu wyprodukowania ekstraktu. Właściwości zdrowotne goździków wynikają z zawartego w nich olejku eterycznego jakim jest eugenol. Ponadto znajdziemy w nim garbniki, kwas oleanolowy oraz związki śluzowe.
Dowiedz się też:
- Co wyleczy rokitnik? Odkryj wielozadaniowe właściwości rokitnika!
- Olej z czarnuszki – dlaczego warto go stosować?
- Majeranek – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania
Jedzenie goździków – jak i na co je stosować?
Goździki dodane do herbaty działają rozgrzewająco, przez co mogą stanowić doskonałe narzędzie walki z przeziębieniem. Goździki są stosowane także na ból gardła oraz zapalenie błony śluzowej nosa, ponieważ hamują rozwój drobnoustrojów. Znajdują przy tym zastosowanie w farmakologii oraz stomatologii. Goździki na ból zębów wykazują działanie antyseptyczne i dezynfekcyjne. Łagodzą również objawy zapalenia dziąseł. Napar może być stosowany także w leczeniu infekcji grzybiczych, np. grzybicy języka.
Olejek z goździków sprawdza się także w aromaterapii oraz masażu. Dodatek olejku z goździków łagodzi bowiem bóle reumatyczne i mięśniowe. Ponadto jako przyprawa korzystnie wpływa na trawienie, wzdęcia oraz nudności.
Poznaj też sprawdzone metody na wzdęcia.
Goździki – skutki uboczne
Czy goździki mają skutki uboczne? Stosowanie zbyt silnych dawek olejku eterycznego może powodować podrażnienia oraz alergie kontaktowe. Należy zatem zrezygnować z bezpośredniego nakładania wyciągu na skórę i pamiętać o rozcieńczaniu go wybranym preparatem pielęgnacyjnym.
Przeciwwskazania i środki ostrożności – kiedy uważać na goździki?
Choć goździki są naturalną i bezpieczną przyprawą, ich intensywne działanie biologiczne sprawia, że w niektórych sytuacjach należy zachować szczególną ostrożność. Oto najważniejsze przeciwwskazania:
Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi | Zawarty w goździkach eugenol wykazuje działanie rozrzedzające krew i hamujące agregację płytek. Osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe powinny unikać spożywania dużych ilości goździków oraz stosowania olejku goździkowego, aby nie zwiększać ryzyka krwawień i siniaków. |
Stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią | Używanie goździków w typowo kulinarnych ilościach (jako przyprawa do dań) jest bezpieczne. Kobiety w ciąży nie powinny jednak spożywać skoncentrowanych naparów, olejku eterycznego ani suplementów z goździkami, gdyż wysokie stężenie eugenolu może stymulować skurcze macicy. |
Podrażnienie żołądka i błon śluzowych | Spożycie nadmiernej ilości goździków na raz (np. powtarzające się żucie wielu pąków w ciągu dnia) może prowadzić do podrażnienia śluzówki jamy ustnej, przełyku oraz żołądka, a także wywoływać zgagę, mdłości lub bóle brzucha. Zachowaj umiar i nie przekraczaj zalecanej dawki 2–3 sztuk dziennie. |
Goździk mielony – zastosowanie w kuchni
Oprócz wyjątkowych właściwości leczniczych, goździki cenione są także ze względu na swój niepowtarzalny korzenny aromat. Przyprawy z goździków możesz dodać do pasztetów, farszów mięsnych oraz duszonej wołowiny. Sprawdzą się także jako dodatek do potraw z dziczyzny, wzbogacą smak dań z czerwonej i białej kapusty, a także bywają wykorzystywane w deserach, kompotach oraz przetworach owocowych.
Sproszkowane goździki nie tylko nadają wspomnianym potrawom wyjątkowy smak, ale także korzystnie wpływają na trawienie. Mogą być stosowana w lekkostrawnych dietach papkowatych zalecanych w przypadku występowania dolegliwości ze strony jamy ustnej i przełyku. Stanowią tym samym świetny dodatek do dań pacjentów po przebytych interwencjach stomatologicznych. W codziennej diecie warto sięgać po przyprawy o właściwościach terapeutycznych, które pozytywnie wpłyną na funkcjonowanie naszego organizmu.
Jak jeść goździki? Podsumowanie właściwości i działania
- Za prozdrowotne działanie goździków odpowiada eugenol – silny związek o właściwościach przeciwbakteryjnych, przeciwwirusowych i przeciwbólowych,
- goździki są w pełni jadalne, ale należy zachować umiar. Optymalna i bezpieczna ilość to 2–3 sztuki dziennie,
- można je żuć na ból zęba i świeży oddech, parzyć z nich rozgrzewające napary na ból gardła oraz dodawać (całe lub mielone) do dań mięsnych, kapusty czy deserów
- dodatek goździków do ciężkostrawnych potraw stymuluje wydzielanie enzymów trawiennych, łagodzi wzdęcia i zapobiega nudnościom,
- osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe, kobiety w ciąży oraz osoby z wrażliwym żołądkiem powinny unikać stężonych wyciągów i dużych ilości tej przyprawy.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
1. Czy można połykać pożute goździki?
Tak, pożute lub wyssane pąki goździka można połknąć. W niewielkich ilościach (1–2 sztuki) są całkowicie bezpieczne dla żołądka, a zawarte w nich garbniki i oleje wspomogą procesy trawienne.
2. Czy żucie goździków naprawdę pomaga na ból zęba?
Tak, zawarty w goździkach eugenol działa jak naturalny, delikatny środek miejscowo znieczulający i odkażający. Żucie lub ssanie pąka w okolicy bolącego zęba przynosi czasową ulgę, jednak nie zastępuje wizyty u stomatologa.
3. Kto powinien unikać spożywania goździków w dużych ilościach?
Zwiększonej ostrożności wymagają osoby przyjmujące leki rozrzedzające krew oraz kobiety w ciąży, u których wysokie stężenie eugenolu może stymulować skurcze macicy. Należy też unikać ich spożywania na czczo przy wrażliwym żołądku.
4. Czy goździki można jeść na surowo?
Tak, goździki można jeść na surowo. Najpopularniejszym sposobem jest powolne żucie lub ssanie całego pąka, co uwalnia olejki eteryczne łagodzące ból zęba i odświeżające oddech.
