Melasa – co to jest? Właściwości zdrowotne melasy trzcinowej

Co to jest melasa? To gęsty, ciemny syrop, który powstaje jako produkt uboczny w procesie produkcji cukru. Choć często mylona ze zwykłym słodzikiem, to właśnie w tym ciemnym, kleistym płynie kryje się bogactwo składników odżywczych, które czynią ją cennym dodatkiem do zdrowej diety. Czym dokładnie jest melasa i dlaczego jest lepszą alternatywą dla rafinowanego cukru? Dowiedz się z tego artykułu!

Melasa co to jest? Skąd pochodzi?

Aby zrozumieć, co to jest melasa, warto przyjrzeć się procesowi krystalizacji cukru, zarówno z trzciny cukrowej, jak i z buraków cukrowych. Melasa to dosłownie „to, co pozostało” po oddzieleniu czystego, białego cukru.

Melasa powstaje w wyniku wielokrotnego gotowania i odwirowywania soku z trzciny cukrowej lub buraków. W procesie tym krystalizowany jest cukier (sacharoza), a melasa jest tym, co pozostaje – gęsta pozostałość, do której przechodzą niemal wszystkie minerały, witaminy i składniki odżywcze z pierwotnego surowca roślinnego. Im więcej razy sok jest gotowany, tym ciemniejsza, bardziej skoncentrowana i mniej słodka staje się melasa.

Rodzaje melasy

Melasa dzieli się na kilka typów w zależności od surowca i stopnia przetworzenia:

• melasa z trzciny cukrowej (Blackstrap): najciemniejsza i najbardziej odżywcza. Powstaje po trzecim, ostatnim gotowaniu soku z trzciny cukrowej. Jest najmniej słodka, ale za to najbogatsza w składniki odżywcze, stąd jej wysoka wartość zdrowotna. To właśnie ta odmiana jest ceniona za swoje prozdrowotne właściwości melasy trzcinowej,

• melasa buraczana: ma bardzo ciemny kolor i jest bardzo gorzka, przez co jest rzadko używana w diecie człowieka. Stosuje się ją głównie w przemyśle paszowym i do produkcji drożdży,

• jasna/ciemna melasa (pierwszego/drugiego gotowania): są słodsze, ale zawierają mniej minerałów niż Blackstrap, ponieważ część minerałów została już usunięta wraz z cukrem w poprzednich etapach krystalizacji.

Melasa – właściwości zdrowotne. Bogactwo minerałów

Melasa to superkoncentrat minerałów, który wyróżnia ją na tle innych słodzików, które zazwyczaj są pustymi kaloriami. Ten unikalny skład jest powodem, dla którego melasa jest stosowana jako naturalny środek wzmacniający. Jakie właściwości ma melasa trzcinowa?

• Walka z anemią: regularne spożywanie melasy może pomóc w zapobieganiu anemii z niedoboru żelaza i wspierać produkcję hemoglobiny oraz czerwonych krwinek. Jest to szczególnie ważne dla kobiet (ze względu na utratę krwi podczas menstruacji), wegan, wegetarian i osób z problemami z wchłanianiem żelaza,

• wsparcie energii: żelazo jest kluczowe dla transportu tlenu w organizmie, co przekłada się na wyższy poziom energii, lepszą wydolność i mniejsze poczucie zmęczenia,

• melasa może zawierać więcej potasu niż banany. Potas jest niezbędny do utrzymania prawidłowej równowagi wodno-elektrolitowej, pracy serca i prawidłowego przekazywania impulsów nerwowych,

• regulacja układu nerwowego: magnez pomaga również w relaksacji mięśni i naczyń krwionośnych, wspierając utrzymanie zdrowego ciśnienia krwi, łagodząc napięcia nerwowe i zmniejszając skurcze mięśni,

• melasa jest dobrym źródłem manganu, niezbędnego do pracy wielu enzymów i wspierającego metabolizm, a także selenu, który działa jako silny antyoksydant, chroniąc komórki przed uszkodzeniem oksydacyjnym.

Zastosowanie melasy w kuchni

Melasa trzcinowa ma bardzo intensywny, lekko gorzki, dymny i karmelowy smak. Jest dużo mniej słodka niż miód czy syrop klonowy. Jej konsystencja jest bardzo gęsta i lepka. Ten głęboki, bogaty smak sprawia, że jest świetnym dodatkiem do dań, w których oczekujemy ciemnego, wyrazistego aromatu.

• Jest niezastąpiona do wypieku pierników, ciemnego pieczywa (np. chleba żytniego) i ciast, którym nadaje głęboki, brązowy kolor i charakterystyczny, korzenny aromat,

• jest kluczowym składnikiem w kuchni amerykańskiej, zwłaszcza w sosach BBQ, gdzie nadaje słodko-kwaśno-dymną nutę. Może być też używana do glazurowania mięs,

• świetnie sprawdza się jako dodatek do porannej owsianki, koktajli proteinowych lub jogurtów, stanowiąc pożywny, mineralny zamiennik rafinowanego cukru,

• wiele osób spożywa melasę Blackstrap codziennie, mieszając 1-2 łyżeczki z ciepłą wodą lub mlekiem, aby w naturalny sposób podnieść poziom żelaza i minerałów.

Melasa z trzciny cukrowej – co to takiego? Właściwości. Podsumowanie

Melasa to nie tylko produkt uboczny, ale prawdziwa superżywność bogata w minerały, zwłaszcza żelazo, wapń i magnez. Jej właściwości to wsparcie dla krwi, kości i układu nerwowego, co czyni ją jednym z najbardziej wartościowych naturalnych słodzików. Zrozumienie, co to jest melasa, i świadome włączenie jej do diety jako zamiennik rafinowanych słodzików, może znacząco wesprzeć zdrowie i poprawić witalność.

Sprawdź także na naszym blogu, co to jest ksylitol.